Bức tranh xuất khẩu: Vượt trội và những cảnh báo
( 3:35 05/01/2012 )
Xuất khẩu năm 2011 được coi là lĩnh vực sáng nhất so với nhiều ngành, lĩnh vực khác, với 10 điểm vượt trội sau.
Thứ nhất, kim ngạch xuất khẩu năm 2011 so với năm 2010 tăng 33,3%. Đây là mức tăng rất cao.
Thứ hai, kim ngạch xuất khẩu tuyệt đối đạt mức cao nhất từ trước tới nay, vượt xa so với mức kỷ lục đã đạt được năm 2010, cao gấp gần 3 lần năm 2005, gấp trên 6,6 lần năm 2000, gấp 17,7 lần năm 1995. Mức tăng tuyệt đối của kim ngạch xuất khẩu năm 2011 so với năm 2010 lên đến 24,1 tỷ USD, cũng là mức tăng lớn nhất từ trước tới nay.
Thứ ba, kim ngạch xuất khẩu bình quân đầu người của nước ta năm 2011 đạt 1.097 USD, cao hơn nhiều so với mức 831 USD đã đạt được năm 2010. Đây là mức cao thứ 5 trong các nước ở khu vực Đông Nam Á (chỉ kém Singapore, Brunei, Malaysia, Thái Lan, cao hơn nhiều so với Indonesia, Philippines…).
Thứ tư, tỷ lệ xuất khẩu/GDP năm 2011 ước đạt 82,2%, vượt xa so với tỷ lệ 70,9% năm 2010. Tỷ lệ xuất, nhập khẩu/GDP lên đến 172,6%, cao thứ 3 khu vực chỉ sau Singapore và Malaysia.
Thứ năm, tăng trưởng cao của xuất khẩu đạt được ở cả 2 khu vực là khu vực kinh tế trong nước và khu vực có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài - FDI (gồm cả dầu thô), trong đó khu vực FDI đạt quy mô kim ngạch tuyệt đối cao hơn (54,5 tỷ USD so với 41,8 tỷ USD) và tốc độ tăng cao hơn (39,3% so với 26,1%). Điều đó thể hiện lợi thế của khu vực FDI về vốn, kỹ thuật, trình độ quản lý, tiếp thị, tiêu thụ…
Thứ sáu, tăng trưởng xuất khẩu đạt được ở hầu hết các mặt hàng chủ yếu, trong đó có 14 mặt hàng đạt kim ngạch từ 2 tỷ USD trở lên (tăng thêm 4 mặt hàng), cao nhất là dệt may (14 tỷ USD, tăng 25,1%). Tiếp đến là dầu thô (7,2 tỷ USD, tăng 45,9%); điện thoại các loại và linh kiện (6,9 tỷ USD, tăng 197,3%); giày dép (6,5 tỷ USD, tăng 27,3%); thuỷ sản (6,1 tỷ USD, tăng 21,7%)...
Thứ bảy, trong tốc độ tăng xuất khẩu 33,3%, có 11,4% do tăng lượng xuất khẩu, có gần 19,7% do giá xuất khẩu tăng, trong đó giá một số mặt hàng tăng khá cao.
Thứ tám, thị trường xuất khẩu có một số điểm đáng lưu ý. Trong 11 tháng đầu năm 2011, có 23 nước và vùng lãnh thổ đạt từ 1 tỷ USD trở lên, đứng đầu là Mỹ (15,3 tỷ USD), tiếp đến là Trung Quốc gần 9,7 tỷ USD, Nhật Bản gần 9,6 tỷ USD, Hàn Quốc trên 4,3 tỷ USD, Đức gần 3 tỷ USD...
Thứ chín, do xuất khẩu hàng hoá tăng cao hơn nhập khẩu hàng hoá, nên nhập siêu hàng hoá năm 2011 đã giảm so với năm 2010 cả về giá trị tuyệt đối (9,5 tỷ USD so với 12,6 tỷ USD) lẫn tỷ lệ nhập siêu (9,9% so với 17,5%). Mức nhập siêu năm 2011 thấp nhất so với 5 năm qua. Tỷ lệ nhập siêu thấp nhất tính từ năm 2002.
Thứ mười, tổng kim ngạch xuất khẩu dịch vụ ước đạt gần 8,9 tỷ USD, tăng 19%. Trong đó, dịch vụ du lịch đạt 5,62 tỷ USD, tăng 26,3%. Đây là một tốc độ tăng khá cao.
Một số vấn đề đáng lưu ý
Thứ nhất, về xuất khẩu, tỷ lệ gia công xuất khẩu vẫn còn rất lớn. Tỷ trọng kim ngạch những mặt hàng là nguyên liệu thô khai thác (dầu thô, than đá…); những mặt hàng chưa qua chế biến hoặc mới sơ chế (nông, lâm, thuỷ sản); những mặt hàng chế biến nhưng mang nặng tính gia công (như dệt may, giày dép…) vẫn lớn và đều là những mặt hàng có giá trị gia tăng thấp. Cơ cấu xuất khẩu chuyển dịch chậm.
Tỷ trọng hàng công nghiệp nặng và khoáng sản chiếm 35,2%, cao hơn mức 31,2% của năm trước. Tỷ trọng nhóm hàng công nghiệp nhẹ chiếm 40,6%, giảm so với 42,6% của năm trước. Tỷ trọng hàng nông, lâm - thuỷ sản giảm từ 22,5% xuống còn 21,9%.
Thứ hai, về nhập khẩu, nhiều mặt hàng trong nước đã sản xuất được hoặc nằm trong diện cần kiềm chế nhập khẩu dù đã được khống chế, nhưng vẫn có kim ngạch nhập khẩu lớn. Tình trạng lạm dụng tạm nhập, tái xuất còn có tiêu cực.
Thứ ba, nhập siêu giảm, có một phần do đã thực hiện các biện pháp kiềm chế, nhưng có một phần do sản xuất trong nước tăng chậm lại. Đây là một cảnh báo cần thiết và là một yếu tố giảm nhập siêu chưa bền vững.
Thứ tư, mức nhập siêu đối với một số thị trường là quá lớn, như với Trung Quốc (12,4 tỷ USD), Hàn Quốc (trên 7,4 tỷ USD), Đài Loan (trên 6,2 tỷ USD), Thái Lan (trên 4,3 tỷ USD)...
Thứ năm, từ sự vượt trội của năm 2011 cũng lưu ý về khả năng thực hiện mục tiêu năm 2012. Mặc dù mục tiêu tăng thấp hơn (tăng 13%), nhưng không dễ đạt được, bởi giá xuất khẩu khó duy trì được tốc độ tăng như năm 2011 và lượng xuất khẩu cũng khó tăng cao khi khủng hoảng nợ công ở châu Âu vẫn tiếp diễn, kinh tế Mỹ phục hồi chậm
Theo Báo Đầu Tư
- Lợi nhuận chế biến xuất khẩu của doanh nghiệp cà phê Việt Nam chỉ đạt 0,37% 3:04 16/05/2012
- Chính phủ: Đẩy nhanh giảm lãi suất cho vay phù hợp với mức giảm CPI 2:32 10/05/2012
- Xăng giảm giá 500 đồng 4:55 09/05/2012
- 29.000 tỷ đồng chưa đủ cứu doanh nghiệp 9:07 09/05/2012
- Giảm hàng loạt thuế và phí “cứu” doanh nghiệp 4:17 07/05/2012
- Thông tư 14: Áp trần lãi suất cho vay 15%/năm với 4 lĩnh vực 2:12 05/05/2012
- Sẽ khống chế chênh lệch lãi suất huy động và cho vay không quá 3% 4:09 04/05/2012
- 25.000 tỉ đồng cứu doanh nghiệp 4:07 03/05/2012
- Ngân hàng Nhà nước “tìm hiểu” tín dụng cho cà phê 5:48 02/05/2012
- NHNN yêu cầu cung cấp thông tin về tình hình cho vay trong lĩnh vực cà phê 6:11 28/04/2012
